تمجزيك و نورجزيك Buprenorphine
تمجزيک درواقع نوع غیرقانونی داروی بوپرونورفین است که به عنوان داروی جایگزین برای درمان اعتیاد استفاده می شود. اما اشکالی که وارد ایران شده حاوی هرویین، کورتون، داروهای مسکن و... می باشد. نام های عامیانه آن که در بین مصرف کنندگان شایع است شامل تمجزيک، تیدی جیزک، اورجیزک، نورجیزک می باشد كه همه نام هاي تجاري دارويي به نام بوپره نورفين است كه به شكل قاچاق از پاكستان وارد ايران مي شود.
در روزهـاي اول به اشتباه از ايـن دارو بـه عـنوان داروي تـرك استفاده مي شد كه به دليـل شكل تـزريقي دارو و اسـتفاده نادرسـت برخـي از پزشـكان و خود درماني كه مـعتـادان انـجام مـي دادند، اغلب افراد به اين ماده معتاد شده. به علاوه اين كه در بسياري از موارد شكل اعتياد آنان از فرم هاي ساده تر مصرف (كشيدن - خوردن) به شكل خطرناك اعتياد (فرم تزريقي) تبديل مي شد. به همين دليل پس از گذشت مدتي بعضي از معتادان دريافتند به اين آمپول ها وابسته شده اند. بنابراين مصرف تزريقي آمپول را كنار گذاشته، مجدداً مصرف ترياك يا هروئين خود را شروع مي كردند. هرچند كماكان برخي از معتادان و حتي كادر درمان غيرمطلع هنوز اين روش را تجويز مي كنند ولي اين روش ترك با استفاده از تزريق اين نوع مواد در هيچ كجاي دنيا مورد قبول نمي باشد.
هم اكنون حادثه بسيار خطرناكتر اين است كه قاچاقچيان دارو اقدام به تهيه آمپول نورجيزك كرده كه تركيبي از هروئين و استروييد ( كورتون) و ساير مواد غير مجاز مي باشد. ولي به خاطر تشابه اسمي با گروه قبلي بسياري از معتادان و حتي كادر درمان را به اشتباه انداخته است. در صورتي كه نورجيزك كاملاً با خانواده تمجيزك تفاوت دارد.
به چند دليل زير:
1 - وابستگي فرد به چند دارو
2 - ميزان نشئگي بالا در اين نوع ماده
3 - استفاده از داروهاي خطرناك مانند استروييدها در آن. اين ماده مخدر با همه نمونه هاي پيشين تفاوت دارد. مهم ترين مشكل مصرف استروييدها ايجاد اختلال در فعاليت غدد فوق كليوي و در نهايت بيماري كوشينگ مي باشد.
از سوي ديگر استفاده از روش هاي كاملاً غيربهداشتي در تهيه اين محلول مشكلات زيادي را براي مصرف كنندگان در پي داشته است.
قابل ذكر است كه حداكثر نياز بيمار به داروي بوپره نورفين در 24 ساعت 3 عدد آمپول مي باشد ولي آمپول نورجيزك به دليل داشتن محلول هروئين، هردو الي سه ساعت، بيمار نياز به تزريق مجدد دارد.
یک مشکل اساسی در مورد مصرف این مواد آن است که آزمایشهای اعتیاد معمولاً، آن را نشان نمی دهد.
روش مصرف:
روش مصرف این مواد به صورت تزریقی (داخل سیاهرگ یا عضله) می باشد.
علائم مصرف:
علائم مصرف آن شامل سرخوشی، افزایش تمایل به برقراری ارتباط با دیگران، کاهش احساس شرم، کاهش تنفس، تهوع و استفراغ، تنگی مردمک چشم و خواب آلودگی می باشد.
عوارض مصرف:
مصرف این آمپول ها حين مصرف تا حدود نيم ساعـت و احساس خماري شديد پس از 2 ساعت، گيجي و منگي، بی قراری، كرختي، تعريق شديد، توهم، هذيان، پرحـرفي، از دسـت دادن تعـادل، در درازمدت باعث بروز مشکلات شدید تنفسی، علاقه شدید به تزریق، آبسه وريدي، عفونت خون، عفونت قارچي، ابتلا به ایدز و هپاتیت (به دلیل تزریق وریدی)، عفونت دریچه های قلب، نارسایی کلیه (به دلیل وجود نا خالصی های موجود در آمپول)، پوکی استخوان، ضعیف شدن دید چشم، عصبی شدن، فراموشی، عدم تعادل هنگام راه رفتن، سرد شدن پوست، خط خطي شدن پوت شكم و ران، چاقي مفرط، ريزش مو، جوش هاي صورت (آكنه)، اختلالات كبدي، گرفتگی عضله، تشنج، کما و در نهایت مرگ می شود.
درمان اختصاصي تمجزيك:
به علت خطرات و عوارض اين نوع اعتياد، بهترين درمان براي نوع شديد آن، بستري (سم زدايي سريع يا فوق سريع) و مراقبت كامل از بيمار توسط كادر تخصصي، حداقل به مدت چهارده روز و پس از آن درمان نگهدارنده با متادون يا درمان نگه دارنده با بوپره نورفين زيرزباني است. نكته قابل توجه در درمان افراد تزريقي اين است كه: تا مدتي مي بايست اين بيماران تحت نظارت پزشك معالج مصرف كورتون داشته باشند. چون ممكن است بعضي از اندام هاي بدن عملكرد خود را از دست بدهند.
درمان غير دارويي تمجزيك:
مشاوره و روان درماني فردي، خانواده درماني، تشكيل گروه درماني خاص بيماران نورجيزكي و در نهايت معرفي به گروه هاي خودياري مثل N.A و NARA NON و ...
هروئين، كريستال Heroin , Crystal
هروئين پودری است که معمولاً بین مصرف کنندگان و فروشندگان آن به "دوا" معروف است و بسته به میـزان ناخالصی های آن طیف رنگی از سفيد تـا قهوه ای دارد.
برخی ناخـالصی های آن لاکتوز، پودر لباس شویی، آرد يا نشاسته ذرت ترکيب می باشند.
نحوه مصرف:
هروئين از چند طريق مورد استفاده قـرار مي گيرد، استشمام کردن از تریق بینی، کشيدن روی زرورق ويا تزريق. هروئين تزریقی معمولا به صورت درون رگي استعمال مي شود، اما برخي از مصرف کنندگان آن را زير پوست تزريق مي کنند.
علائم مصرف:
هروئين باعث ايجاد حالت نشاط، نشئگي، بي حالي و احساس سالم بودن در فرد معتاد مي شود. معتادان حدود 10 دقيقه بعد از شروع تزريق هروئين، موجي از احساسات لذت همراه با گر گرفتگی، احساس گیجی، احساس خشکی دهان، خارش شدید، سنگینی دستها و پاها، سرخ شدن صورت و بم شدن صدا را تجربه مي کنند.
نشئگي حاصل از مصرف هروئين با افزايش مقاومت کاهش مي يابد، بنابراين براي دست يابي به آن بايد دوزهاي بيشتري از هروئين مصرف شود. با آنکه اوج لذت به کمتر از يک دقيقه محدود مي شود، نشئگي چندين ساعت ادامه مي يابد. حالت تهوع و استفراغ به دنبال مصرف در بسیاری از مصرف کنندگان رایج است.
عوارض هروئين:
هروئـین اعتیاد جسمانی و روانـی زیادی ایجاد می کند. هـروئين اعمال طـبیعی بـدن را به هم مي زنـد و باعث کاهـش اندکي در دماي بدن مي شود، اما به علت گشاد شدن رگ هاي خوني، مصرف کننده احساس گرمي مي کند.
بدن بي ثبات شده، ترشح مايعات هضم کننده کاهــش يـافته، فعاليـت روده هـا کنـد شـده و مصرف کننده به يبوست دچار مي شود.
مصرف تزریقی آن و استفاده از وسائل مشترک برای تزریق با بیماری هایی مانند ایدز، هپاتیت های B و C، بیماری های کبد، کلیه همراه است.
جنبه بسيار خطرناک اثر هروئين آن است که عملکرد مراکز تنفسي موجود در مغز را کند مي کند، مخصوصاً وقتي که خالص بودن آن بالاتر از سطح مقاومت مصرف کننده باشد مي تواند تنفس را قطع کند و در نتيجه نرسيدن اکسيژن به مغز، مرگ رخ مي دهد.
داروئي ضد درد با اثر مركزي با نام ترامادول ، تدامول ، بايومادول ، ... از دسته داروهاي مسكن مخدر يا اپوئيد هاي مصنوعي مي باشد .
اين دارو بر اساس همانند سازي ساختار مولكولي نارسئين كه يكي از آلكالوئيد هاي ترياك مي باشد ساخته شده است . عمده مصرف اين دارو در پزشكي براي كاهش درد هاي مفصلي ، جراحي ، زايمان با ميزان درد متوسط تا شديد است و از اين جهت ضعيف تر از مورفين ، پتدين و قوي تر از مسكن هائي نظير پروفن و استامينوفن مي باشد و همواره توصيه مي شود مصرف اين دارو بيش از دو هفته مجاز نمي باشد و باعث وابستگي داروئي و اعتياد ميگردد .
عوارض مصرف:
سـوء مصـرف اين دارو سبب عوارض بسيار خطر ناك است بطوريكه اكنون نـوع تـزريـقي آن تنــها در اورژانــس بيـمارسـتان هـا وجـود دارد و از سطح داروخـانه هـاي شهر جمع آوري شده است، اما عـلي رغم هشدار هاي مكرر وزارت بهـداشت و درمـان و تـوضـيح اينكه عرضه ترامادول بدون نسخه مجاز نمي باشد، متاسفانه هنوز در برخی داروخانه ها كپسول و قرص ترامادول به صورت گسترده اي به فروش مي رسد.
عمده مصرف كننده گان ترامادول افرادي هستند كه از اين دارو به عنوان جايگزيني براي مواد مخدر و يا ترك آن با هدف كاهش عوارض قطع مواد مصرفي خود استفاده مي كنند، اما غافل از اين نكته هستند كه مصرف اين دارو نه تنها هيچ مشكلي از آنها را حل نمي كند، بلكه باعث تحمل عوارض ناشي از اين سوء مصرف و جايگزيني مخرب مي شوند كه عمده ترين آنها اختلال در سيستم هاي تنفسي، كليه، كبد، سرگيجه، اضطراب، اختلال تعادل، تشنج، اختلالات بينايي، يبوست، درد شكمي، خارش ، احتباس و تكرر ادرار و ... مي گردد و در نهايت منجر به عود مصرف قبلي (اعتياد به دارو) و تحمل اين عوارض و آسيب هاي بسيار آن مي گردند .
دسته ديگري از افراد براي رفع مشكلات جنسي و به توصيه افرادي ناآگاه رو به مصرف اين دارو مي آورند كه در نهايت نه تنها اين مشكلات رفع نمي گردد، بلكه بازهم عوارض مخرب اين دارو شرايط را وخيم تر كرده و خود زمينه ساز مصرف انواع مواد مخدر ديگر و ورود به دنياي سياه اعتياد مي گردد .
به علت در دسترس بودن ترامادول، قيمت نازل آن، ارائه بدون نسخه در برخی از دارو خانه ها و عدم اطلاعات كافي در مورد عوارض سوء مصرف، شيوع مصرف آن گسترده شده است.
كريستال ساخته شده از هروئين زياد و خالص همراه با كوكائين كم كه آثار توهم، هذيان و نشئگي آن بسيار بيشتر از هروئين مي باشد و نتيجتاً ترك آن بسيار دشوارتر است.
